Na zonneschijn komt (voldoende?) regen….

Geplaatst op 22 jun 2020

Mogelijk sneller dan gedacht geen water meer uit de kraan en droogste meimaand sinds 1833  blok-letterden de kranten in de voorbije weken. Waarmee we vroeger dan gewoonlijk met de neus op de feiten worden gedrukt. De vroege droogte slaat ons bij wijze van spreken om de oren. Watertekorten zijn  voor veel burgers en bedrijven steeds meer een kort-bij-mijn-bed-show. Water vormt een integraal bestanddeel van onze economische activiteit. 

De vorig jaar geactualiseerde  studie1 in opdracht van het Vlaams Kenniscentrum  Water, VLAKWA, heeft het socio-economisch belang van water voor de economie in cijfers gevat. Zo zijn de  15 meest water-intensieve sectoren goed voor één derde van de bruto toegevoegde waarde en voor 1 op 5 van de jobs in Vlaanderen. Daartegenover staat dat ondanks een gunstige evolutie waterverbruik en waterefficiëntie van het bedrijfsleven de ‘Waterstress’ zorgwekkend hoog blijft. De directe tewerkstelling in de waterintensieve sectoren bedraagt 22,3%. In de analyse van 2013 bedroeg dit percentage nog 16,7% - goed voor een toename met 34% . Met andere woorden, de tewerkstelling in Vlaanderen wordt steeds meer afhankelijk van de beschikbaarheid van water. Eéntje om scherp in de gaten te houden. Het moge duidelijk zijn dat de impact van waterschaarste veel verder gaat dan het huishoudelijk gebruik. De belangrijkste waterverbruikers (excl. koelwater) zijn de chemie, de landbouw en op een gedeelde derde plaats de voedingssector, de energiesector, de metaalindustrie en de sector van cokes en raffinaderij-producten..

Zonder water ziet het leven er anders uit. De voorbije droge zomers hebben geleerd dat er veel remedies mogelijk en nodig zijn, op korte en op lange termijn; en zowel op het niveau van het individu of huishouden als van de bedrijven en de overheden. Bewuste burgers passen zich aan door onnodig verbruik achterwege te laten. Of ze schakelen technologische oplossingen in zoals waterbesparende douchekoppen. 

Ook de gemeentelijke, provinciale en de Vlaamse overheid voorzien adaptieve maatregelen zoals oppomp- en sproeiverboden. In de veronderstelling dat de toenemende droge periodes een signaal van de natuur zijn van de klimaatverandering,  mag het daar echter niet bij blijven. Complementair aan adaptatie op korte termijn, zijn structurele oplossingen voor de langere termijn nodig: minder verharding, de aanleg van wadi’s, zodat er meer water kan infiltreren in plaats van met weinig weerstand naar de waterlopen geleid te worden. Of het aanleggen van bufferbekkens, die ons in staat stellen om droge periodes beter door te komen.  Alternatief kan het toepassen van aan de droogte  aangepaste teelten in de landbouw, zogenoemde droogtegewassen, een waardevolle bijdrage zijn. 

Om het economische belang te vrijwaren leveren innovatieve cleantech-oplossingen voor een betere (afval-)waterzuivering en een goed waterbeheer een belangrijke bijdrage. Circulair gebruik van water in het verstedelijkte Vlaanderen is niet nieuw en draagt al geruime tijd bij tot de oplossing. Zonder meer zijn lange termijn structurele oplossingen gewenst. En waarom zouden we die niet zoeken in de doorsnede met andere uitdagingen bijvoorbeeld op gebied van energie. Er is immers een onlosmakelijk verband2 tussen enerzijds water voor de opwekking van energie en anderzijds de energie die verbruikt wordt om water op te pompen, te zuiveren, te transporteren, af te koelen, op te warmen, te behandelen en af te voeren. En zo zijn er mogelijk nog meer synergiën (met gezondheid, met mobiliteit) het onderzoeken waard omdat ze onvermoede kansen op win-win in zich kunnen hebben.  


Frans Snijkers  
Director Cleantech Flanders

 

Bronnen: 

https://www.vlakwa.be/fileadmin/media/pdf/Persbericht_Socio-Economisch_Belang_van_water_in_Vlaanderen_studie_2019.pdf

https://www.energy.gov/downloads/water-energy-nexus-challenges-and-opportunities  

Andere interessante artikels

Recyclagecrisis ten tijde van Corona

Geplaatst op 25 mei 2020

Klimaatoplossingen kunnen biobased kringloop hypothekeren

Geplaatst op 19 mei 2020

Mei Plasticvrij

Geplaatst op 18 mei 2020