Mei Plasticvrij

Geplaatst op 18 mei 2020

Als milieubewuste burger sta ik telkens te kijken hoeveel volume bij het sorteren van het huishoudelijk afval wordt ingenomen door plastics. Bijna onzichtbaar gaat dit materiaal met de inkopen mee naar huis in de vorm van verpakkingen allerhande. De fractie plastic neemt razendsnel zoveel plaats in dat ik binnen de kortste keren opnieuw naar het recyclagepark moet rijden, waar perscontainers ervoor zorgen dat het grote volume niet opvalt en het transport ervan niet al te ‘luchtig’ gebeurt.


Het initiatief ‘Mei Plasticvrij’ is dan ook vanzelfsprekend om de bewustwording bij de burgers en de bedrijven op te voeren. Vrij vertaald naar de principes van de circulaire economie, komt het vermijden van plastic erop neer dat we veel minder of  beter recycleerbare alternatieven zouden gebruiken. 

Het gebruik van plastic is massaal en alomtegenwoordig. In Vlaanderen maakt plastic een aanzienlijk deel uit van de  468,5 kg huishoudelijk afval per inwoner (1in 2018). Slechts 20 tot 25 procent van het totaal plastic in België wordt gerecycleerd. In veel gemeenten gaat het zachte plastic nog bij het restafval..

We kennen maar al te goed de eilanden van plastic in de oceanen en het voorkomen van plastics in vissen en vogels. We herinneren ons dat China in 2018 de massale invoer verbood, met als gevolg dat het plastic zich nu opstapelt of naar een andere locatie wordt geëxporteerd. Recent nog rapporteerden wetenschappers de aanwezigheid van 1,9 miljoen minuscule plasticdeeltjes in een dunne laag op één vierkante meter zeebodem. Cleantech-oplossingen dringen zich op. Een uitgelezen kans om de principes van de circulaire economie in de praktijk te brengen. 

3D-printing van voorwerpen met plastic recyclaat behoort al even tot de mogelijkheden, maar ook het gebruik van alternatieve materialen en andere processen die nieuwe producten opleveren zoals straat- en tuinmeubilair. Wat de toekomst betreft, moeten we vooral inzetten op hoogwaardige recyclage, zoals bottle-to-bottle.  Wat is de primaire eis waaraan verpakkingsmateriaal vandaag moet voldoen? Enerzijds worden steeds complexere materialen (barrière, hitteresistent,  composieten,…)  gebruikt om de levensmiddelen kwaliteitsvol (smaak, ingrediënten, kleur) te verpakken. Anderzijds dringt vereenvoudiging van de plastic verpakking zich op om de verwerkbaarheid in de recyclagestroom mogelijk te maken. 

Het ‘Mei Plasticvrij’-initiatief zorgt ervoor dat de eisen van de consumenten steeds beter doordringen. Daar tegenover doet het coronavirus consumenten opnieuw meer kiezen voor voorverpakt voedsel.   Een toename van het gebruik van plastic verpakkingsmateriaal is het onvermijdelijke gevolg. Als straks de vrees voor besmetting wijkt, grijpen we  hopelijk meer dan ooit terug naar de alternatieven zoals bio-afbreekbare of herbruikbare verpakkingsmaterialen of andere natuurlijke materialen zoals papier en karton.

Zodoende voedt de Coronacrisis de discussie over het gebruik van verpakkingen en de rol van plastic daarbij. Met minder plastic komen we er ook: plastic oorstokjes en draagtassen zijn bij wet niet meer toegelaten. Maar nuancering is nodig. Een maatschappij helemaal zonder plastic betekent dat we ook de voordelen van plastic en kunststoffen, en daarmee ook soms levensnoodzakelijke toepassingen, overboord gooien. Dat zou zonde zijn. Op een gegeven moment is kunststofarm voldoende plasticvrij…

Frans Snijkers
Director Cleantech Flanders

Bronnen:

1 https://www.statistiekvlaanderen.be/nl/huishoudelijk-afval   

2 https://science.sciencemag.org/content/early/2020/04/29/science.aba5899 

3 https://www.standaard.be/cnt/dmf20200504_04944936   

Andere interessante artikels

Na zonneschijn komt (voldoende?) regen….

Geplaatst op 22 jun 2020

Recyclagecrisis ten tijde van Corona

Geplaatst op 25 mei 2020

Klimaatoplossingen kunnen biobased kringloop hypothekeren

Geplaatst op 19 mei 2020